Koloniaal werfdepot in Harderwijk # 6.350 van 365

Weet u wat een werfdepot is? Ik had er nog nooit van gehoord. Het is in ieder geval geen opslagruimte voor koloniale producten.

In dit gebouw werden tussen 1814 en 1909  jongemannen opgevangen en opgeleid tot soldaat voor het Oost-Indisch Leger (later werd dat de KNIL, oftewel het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger). De mannen werden in heel Nederland geworven. Vanwege het geld dat de mannen kregen als ze zich meldden bij de poort, kwamen er veel buitenlanders en jonge mannen met een lage maatschappelijke status op de functie van soldaat af. Landmachtsoldaten die een straf hadden gekregen vanwege hun slechte gedrag konden liezen tussen een verblijf in de gevangenis of een uitzending naar Nederlands-Indië.  Velen kozen voor het laatste. Dat zorgde ervoor dat het werfdepot in Harderwijk in de volksmond het Riool van Europa werd genoemd.  Het ontvangen geld werd in harderwijk uitgegeven in kroegen en bordelen. Niet echt iets waar het christelijke Harderwijk op zat te wachten.

In het werfdepot kregen de mannen een opleiding van 6 weken. Daarna werden ze op de boot naar “de oost” gezet en kwamen er weer nieuwe mannen in Harderwijk aan. Veel van die mannen keerden overigens niet meer terug uit Nederlands-Indië. De meesten overleden door ziekte  en oorlogshandelingen, maar sommige bleven na de koloniale oorlogen wonen in Nederlands-Indië. Zij die wel terugkeerden naar Nederland, werden niet met open armen ontvangen. Niet iedereen was blij met de daden die het leger in “de oost” hadden gepleegd.

Rond 1910 was de verovering van  Indië voltooid. Het vechten was grotendeels gedaan. De  KNIL zou tot aan de Tweede Wereldoorlog voornamelijk nog politiediensten uitvoeren. Het werfdepot in harderwijk werd daarom in 1909 opgeheven. Het gebouw werd omgebouwd tot de Oranje Nassau kazerne. Die bleef tot 1988 in gebruik. In die tijd werd het gebouw regelmatig vergroot of op een andere manier aangepast.

Voor het werfdepot was het pand een klooster, van de Grauwe Zusters. Ze werden zo genoemd naar de kleur van hun habijt. Ze waren Franciscanessen. In 1580 ( na de reformatie) stonden zij het klooster en de inboedel af aan Harderwijk. Het katholieke geloof was immers verboden. De nonnen mochten wel in een deel van het klooster blijven wonen.

Tussen 1582 en 1806 was de Gelderse Munt in het grootste deel van het oude klooster gevestigd. Zij sloegen munten voor Harderwijk en wijde omgeving.

Momenteel zitten er 24 (duurdere) huurappartementen in het gebouw dat de naam Geldersche Munt heeft gekregen. Het staat overigens op het Muntplein, in het centrum van Harderwijk.

Het hele complex is een gemeentelijk monument.

Op www.facebook.com/eendkuhwak plaats ik meer pixels van het gebouw met de rijke geschiedenis.

Groetjes Kuh Wak




1

Vind je dit een leuk bericht? Geef een hartje!

1

Dit vind je misschien ook leuk

Laat een reactie achter

Wij gebruiken deze gegevens alleen om eventueel te kunnen reageren op je reactie of vraag, niet voor commerciële doeleinden zoals advertenties. De gegevens worden maximaal 6 maanden bewaard. Jouw e-mailadres zal niet gepubliceerd worden.